Pijn-traumatologie

Blijf actief, ook met artrose!

Artrose is een chronische aandoening van de gewrichten en gaat gepaard met een afbrokkeling van het kraakbeen in het gewricht. Het kraakbeen beschermt de botuiteinden tegen wrijven en schokken. Bij gezond kraakbeen is er een dynamisch evenwicht tussen opbouw en afbraak. In geval van artrose is dit evenwicht verstoord.

Blijf actief, ook met artrose!

Wat is het?

Artrose is een chronische aandoening van de gewrichten en gaat gepaard met een afbrokkeling van het kraakbeen in het gewricht. Het kraakbeen beschermt de botuiteinden tegen wrijven en schokken. Bij gezond kraakbeen is er een dynamisch evenwicht tussen opbouw en afbraak. In geval van artrose is dit evenwicht verstoord. Het kraakbeen wordt met de tijd broos, zijn dikte neemt af en verdwijnt zelfs op sommige plaatsen. Als gevolg hiervan zijn de botuiteinden niet langer beschermd. Ze kunnen tegen elkaar wrijven en zo uiteindelijk beschadigd geraken. Dit ‘bot-op-bot’ contact kan tijdens het belasten en bewegen van het gewricht als zeer pijnlijk worden ervaren. Ook kunnen afgebrokkelde kraakbeenfragmenten in de gewrichtsholte terechtkomen, met een ontstekingsreactie tot gevolg. Dit resulteert in een acute opstoot met pijn, roodheid, zwelling en stijfheid van het gewricht.

Wat kan ik eraan doen? Wat zijn de behandelingen?

De aanpak van artrose is in eerste instantie de pijn te stillen, de mobilitiet te verbeteren en de afbraak van het kraakbeen tegen te gaan. Als pijnstilling kan je een pijnstiller op basis van paracetamol innemen. Smeer het pijnlijk gewricht eventueel in met een pijnstillende en ontstekingswerende zalf of kleef er een patch op. Bij stijfheid kan een massage deugd doen. Voedingssupplementen op basis van chondoïtine, glucosamine, collageen of hyaluronzuur kunnen helpen om de ontwikkeling van artrose onder controle te houden en houden de gewrichten soepel. Deze worden dagelijks ingenomen gedurende minimum 3 maanden.

Advies van uw apotheker (om de werkzaamheid te verbeteren, de tolerantie te verhogen,…)

Silicium is een belanrijk mineraal in het menselijk lichaam en zeker in alle ondersteunende weefsels zoals de de beenderen, de huid en de gewrichten. Door ouder te worden dalen onze reserves aan silicium sterk. We consumeren tegenwoordig ook veel minder voedingswaren die rijk zijn aan silicium zoals granen, vers fruit en groenten van het seizoen, bronwater. Het leidingwater bevat teveel andere minderalen zoals aluminium en te weinig silicaten. Silicium is een essentiële bouwsteen voor de aanmaak van verschillende molecules zoals collageen en hyaluronzuur die op hun beurt essentieel zijn als bouwsteen van de beenderen en het kraakbeen. Neem dus silicium in om je reserves aan te vullen! Ook op jonge leeftijd kan je last krijgen van artrose door bijvoorbeeld intensief te sporten, door een operatie of trauma of door de gewrichten te zwaar te belasten in je dagelijkse activiteiten (werk). Ook op die momenten is aan te raden silicium in te nemen. Aangezien het ook inwerkt op de stevigheid van de pezen zal het herstel na een ongeval of trauma versnelt worden.

Hoe kan ik het voorkomen? Wat zijn uitlokkende factoren?

Het kraakbeen kan je vergelijken met een matras waar de veringen zorgen voor stevigheid en elasticiteit. Opnieuw aanmaken van kraakbeen gebeurt moeizaam aangezien de proteoglycanen (molecules van het kraakbaan) dagen nodig hebben om nieuwe collageenvezels aan te maken. Draag dus zorg voor je kraakbeen door een gezonde levensstijl. Voldoende bewegen is essentieel, want 'rust roest'! Het behouden van lichte en aangepaste fysieke activiteit kan de evolutie van artrose positief beïnvloeden en de pijn verminderen. Bewegen zorgt ervoor dat de bouwstenen en voedingsstoffen tot aan de gewrichten kunnen komen. Door te bewegen versterk je ook je spieren rondom het gewricht. Hierdoor zal je het gewricht zelf minder belasten. De voorkeur wordt gegeven aan activiteiten die niet te veel schokken voor de gewrichten opleveren, zoals bijvoorbeeld fietsen, wandelen of zwemmen.Neem voldoende tijd tussen je activiteiten om te rusten. Stop met roken. De tabaksrook zorgt voor een slechte circulatie in de gewrichten en zorgt voor oxidatieve stress die het kraakbeen als het ware afbreekt. Ook het koolstofmonoxide uit tabaksrook zal de afbraak bevorderen.

Wat moet ik vermijden?

Overgewicht is één van de belangrijkste risicofactoren voor de ontwikkeling en verergering van artrose. Dit is logisch aangezien je gewrichten een zwaardere last moeten dragen. Combineer voldoende lichaamsbeweging met een gezond en evenwichtig dieet. Afvallen doe je niet door alleen voedingssupplementen te nemen. Enkel in combinatie met een een aangepast dieet en door voldoende water te drinken zullen je ze ondersteunen om je gewicht terug op peil te brengen.

Complementaire producten

Een gestandardiseerd extract van Curcuma heeft natuurlijke ontstekingswerende eigenschappen en werkt als anti-oxidant tegen de veroudering van de gewrichten.

Harpagophymm of Duivelsklauw is een plant met ontstekingsremmende en pijnstillende eigenschappen die wordt gebruikt bij matige gewrichtsklachten, zoals bij reuma of artrose. Ben je allergisch voor aspirine, dan mag je dit niet gebruiken.Arnica montana in een lokale gel kan de klachten van artrose helpen verlichten. Ook granules Rhus toxicodendron zijn nuttig.

Essentiële oliën van Wintergreen of Laurier kunnen lokaal gebruikt worden op de pijnlijke gewrichten. Wintergreen bevat methylsalicylaat dat ontstekingswerende en vasodilaterende eigenschappen heeft. Hierdoor warmt het de gewrichten op en werkt zo pijnstillend. Gebruik het nooit puur op de huid maar verdun het in een neutrale olie of essentiële olie van Arnica.

Nuttige accessoires

Warmte geeft bij artrose verbetering van de stijfheid, is pijnstillend en maakt bewegen comfortabeler. Neem een warme douche of gebruik een warmtepleister of hot-pack op het gewricht. Een steunverband kan helpen het pijnlijke gewricht te ondersteunen tijdens de dagelijkse activiteiten.Gebruik een wandelstok bij klachten van artrose aan heup of knie. Vraag raad aan je apotheker bij het kiezen van het geschikte type en de juiste maat. Er bestaan ook veel andere hulpmiddelen die je kunnen helpen bij het uitvoeren van dagelijkse klusjes.

Wanneer moet ik een arts raadplegen?

Neem contact op met je huisarts als de klachten door artrose lang aanhouden of verergeren. Een gewrichtsinjectie met een ontstekingsremmer op basis van cortisone kan dan nodig zijn. Nieuw in de therapie bij artrose is een injectie met hyaluronzuur. Hyaluronzuur is normaal in grote hoeveelheden aanwezig in de gewrichten. Het bevindt zich voornamelijk in het synuviaal vocht dat bij artrose minder viskeus is. Door het inspuiten van hyaluronzuur zal de viscositeit van het synuviaal vocht verhogen en dus de soepelheid van het gewricht tijdelijk verbeteren. Het werkt echter zoals een pleister op een wonde. Het effect is slechts enkele maanden voelbaar. Is de diagnose van artrose nog niet gesteld en heb je pijnlijke gewrichten, raadpleeg dan een arts.

Wat bij ... (diabetes, zwangerschap)? Welke voorzorgen moet ik nemen?

Diabetespatiënten hebben vaak te kampen met overgewicht. Probeer je gewicht op peil te houden. Bij overgewicht worden je spieren en gewrichten zwaarder belast en zal je sneller last krijgen.